(Cumhuriyet – 1 Şubat 2015)

Kuito adlı radyoaktif atık yüklü gemi, söküm için rotasını Türkiye’ye çevirdi. Şu anda Bodrum’un güneyinde, uluslararası sularla Yunanistan karasuları arasında seyreden geminin, Aliağa’daki gemi söküm tesislerine gelmek için Türk karasularına girmemesi için mücadele başlatıldı.

Çevre Mühendisleri Odası Başkanı Baran Bozoğlu, radyoaktif atıkların Türkiye’ye girmesinin yasak olduğunu belirterek hükümeti görevini yapmaya çağırdı. Bozoğlu, “Türkiye, kimsenin arka bahçesi ya da çöplüğü değildir” diye konuştu.

Otopan olayı…

Geçen yıllarda “Otopan” adlı gemi de tehlikeli atıklarıyla Aliağa’ya doğru yola çıkmış, ancak başlatılan kampanyayla Türkiye’ye sokulmamıştı. Otopan, Hollanda’da “temizlendikten” sonra Aliağa’ya gelebilmişti. Benzer biçimde şimdi de Kuito, rotayı Aliağa’ya çevirdi. Edinilen bilgiye göre Kuito, Angola’da günlük 100 bin varil petrol işleme kapasitesiyle çalışıyordu. 2013 yılında hazırlanan bir rapora göre, normalin 5 katı radyoaktif madde içerdiği ortaya çıkan tanker, söküm için Aliağa’ya doğru yola çıktı. Çevre Mühendisleri Odası Başkanı Baran Bozoğlu, geminin tehlike saçtığını belirterek “durdurun” çağrısında bulundu.

Beş kat daha tehlikeli

Geminin Türk karasularına girmesi durumunda geri dönülemez bir durum oluşacağını belirten Bozoğlu, İzmir Gaziemir’de nükleer atık bulunan kurşun fabrikasını anımsatarak şunları söyledi:

“Gaziemir’deki nükleer atıkların da benzer biçimde gemiyle Türkiye’ye sokulduğunu düşünüyoruz. Hukukçularımızın yaptığı araştırmaya göre bu gemide normalin 5 katı radyoaktif atık madde ve tehlikeli atık bulunuyor. Hatta, gemiden dumanların tütmeye devam ettiği duyumunu alıyoruz. Biz aldığımız ihbarı değerlendiriyoruz. Bakanlık, daha derinlemesine inceleme yapmalıdır”.

Aliağa’daki Gemi Geri Dönüşüm Sanayicileri Derneği yetkilileri ise iddiaları yalanladı. Ancak kamuoyuna “daha sonra” ve “yazılı” olarak bilgilendireceklerini duyurdu.

Radyoaktif atık yüklü Kuito adlı geminin Çarşamba günü İzmir Aliağa’ya ulaşması bekleniyor.

Aliağa’da sökülmek üzere yola çıkan Kuita adlı gemiyle ilgili şuana kadar resmi açıklama yapılmazken, iki gündür Girit açıklarında bekleyen geminin tekrar yola çıktığı Çarşamba günü Aliağa’da olabileceği belirtildi.

Çevre Mühendisleri Odası Genel Başkanı Baran Bozaoğlu, 100 bin varil petrol işleme kapasiteli Kuito adlı tankerin İzmir’e gelmek üzere olduğunu belirerek, yetkililerin bugüne kadarki sessizliğinin gemiye ilişkin herhangi bir izin olmadığını gösterdiğini vurguladı.

Bu gemiye ilişkin 2013’te hazırlanan rapora göre yüksek oranda radyoaktif atık ve tehlikeli madde içerdiğini öğrendiklerini kaydeden Bozoğlu, “Türk hukuk mevzuatına göre, Türkiye’ye radyoaktif madde sokulması yasak. Radyoaktif etki var mı, tehlikeli atık var mı? Bunlara dair inceleme yapılsın. Geminin Türkiye’ye girişine ilişkin yasal izni olup olmadığına dair bile bilgi yok. Eğer izin verdilerse, neye göre verdiler? Eğer bu izin varsa, yetkililer bu izni kamuoyu ile paylaşsın. Eğer gemiye ilişkin, tehlikeli madde içermediğine ilişkin rapor varsa, bunu da yetkililer kamuoyu ile paylaşsın” dedi.

Kuito adlı geminin “son sürat” yola çıktığını bu hızla gitmesi halinde bugün Aliağa’da olacağını hesapladıklarını kaydeden Bozoğlu, “Gemi birkaç gündür Girit açıklarında bekliyordu. Ya da olduğu bölgede dönüyordu. Eğer engellemez olmazsa Çarşamba sabahı gemi Aliağa’ya ulaşmış olacak. Şuana kadar herhangi bir kamu otoritesinden bilgi verilmedi. Bu sessizlik ortada gemiye verilmiş bir iznin olmadığını gösteriyor. İddialarımıza karşı açıklama yapılmalı. Bizim beklentimiz herhangi bir şirketin denetlemesinin ardından verilecek rapor değil bizzat Çevre ve Şehircilik Bakanlığı uzmanları ve Türkiye Atom Enerjisi Kurumu uzmanlarının yaptığı incelemenin raporlarıdır. Biz de geminin gelmesiyle Aliağa’da olacağız ve burada açıklama yapacağız” diye konuştu.