(Eymen Nazlıer / Evrensel – 8 Haziran 2016)

Artvin Cerattepe’de işletilmek istenen altın madenciliğinin önünü açan bilirkişi raporuna Artvinlilerden tepki geldi.

Artvin’in Kafkasör Yaylası Cerattepe Mevkii’nde daha önce “Ya Artvin, ya maden” denilerek iptal edilen altın madeni projesi için yeniden hazırlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporu bilirkişi heyetinden geçti. Cengiz Holding tarafından işletilmek istenen altın madenciliğine karşı 751 kişi ve 61 avukat tarafından Türkiye’nin en büyük çevre davası açılmış ve bu kapsamda 14 Mart’ta bilirkişi keşfi yapılmıştı.

‘ARTVİN HALKININ YAŞAMSAL KARARI KESİNDİR’

Bilirkişi raporunu gazetemize değerlendiren Yeşil Artvin Derneği Başkanı Nur Neşe Karahan, “Bu rapora müdahale edildiğini duyduk. Çok uzun süredir rapor gelmiyordu, bundan dolayı endişeliydik. Artvin halkının raporu kesin ve nettir. Artvin halkı burada maden istemiyor. Biz burada madencilik istemiyoruz. Yapılırsa da Artvin’in yok oluşu demek. Bilim insanlarının ve Artvin halkının bildiği gerçekler çöpe atılamaz. Biz bu yeni raporu tanımıyoruz” dedi. Daha önceki bilirkişi raporlarında madencilik olmayacağının söylendiğini belirten Karahan sözlerini şöyle sürdürdü: “Baskı var hukuk üzerinde. Hukuk devletinde olmaması gereken bir şey. Raporu ayrıntılı ele alalım, ardından itirazlarımızı yapacağız.”

‘YARGI BASKI ALTINDA’

Yeşil Artvin Derneği avukatı Bedrettin Kalın da, “Bilimsel niteliği olan bir rapor değil. ÇED raporlarından bölümler alarak hazırlanmış bir rapor. Arazi üzerinde gösterdiğimiz hiç birşeyden bahsedilmemiş. Önceki bilirkişiler ‘Ya artvin ya maden’ niye demişler, onların dediği eksiklikler yeni ÇED raporunda giderilmiş mi? Bunlara ilişkin tatmin edici bir açıklama yok bilirkişi raporunda” dedi.

Cerattepe’de maden yapılamayacağına karar veren hakimlerin sürgün edildiğine de değinen Kalın, “2 hakim daha önceki karar verildiğinde gitmişti, son hakim de son çıkan kararname ile gönderildi. Bu yapılanlar hukuk adına utanç verici” diye konuştu.

Kalın sözlerini şöyle sürdürdü: “Çok net ve açık bir şekilde biliyoruz ki yargı organları, bilirkişiler ve adalet sistemi başlı başına bir baskı altında. Dolayısıyla buradan adalet beklemiyoruz. Elimizde bir yargı kararı zaten var. Bize göre önceki iptal kararı halen geçerli bir karardır. İtirazlarımızı yapacağız. Dolayısıyla süreç devam ediyor, biten bir şey yok.”

Bilirkişi Heyeti’nin Cerattepe raporu (Evrensel – 9 Haziran 2016)

cerattepe-bilirkişi

Cerattepe Bölgesi’ndeki madencilik faaliyeti için daha önce hazırlanan ‘ÇED Olumlu’ kararını iptal eden Rize İdare Mahkemesi’nin atadığı Bilirkişi heyeti, proje için sunulan yeni ÇED Raporu’nu olumlu buldu.

Artvin Cerattepe Mevkii’nde, Cengiz Holdinge bağlı Eti Bakır A.Ş.’nin işletmesi planlanan madencilik faaliyetleri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın, ‘Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) Olumlu’ raporunun yürütmesinin durdurulması istemiyle açılan Türkiye’nin en büyük çevre davasında, Rize İdare Mahkemesi’nce atanan bilirkişi heyeti, hazırlanan yeni ÇED raporunu onaylayarak yıkımın önünü açtı.

Daha önce Rize İdare Mahkemesi tarafından ‘ÇED Olumlu’ kararı iptal edilen maden şirketi, 2 Haziran 2015’te bakanlıktan yeniden ‘ÇED Olumlu’ kararı almıştı. Bunun üzerine harekete geçen Yeşil Artvin Derneği öncülüğündeki 751 kişi ve 61 avukat, 8 Temmuz 2015’te Rize İdare Mahkemesi’nde, ikinci raporun yürütmesinin durdurulması ve iptali istemiyle davası açmıştı.

Bölgede 14 Mart’ta inceleme yapan heyetin raporu, Rize İdare Mahkemesi’ne ulaştı.

KEŞİF HEYETİNİN RAPORU MAHKEMEYE ULAŞTI

Keşif raporu, Trabzon Karadeniz Teknik Üniversitesi’nden (KTÜ) Orman Yüksek Mühendisi Prof.Dr. Bedri Serdar, Harita Mühendisi Doç.Dr. Fevzi Karslı, İnşaat Mühendisi Yrd.Doç.Dr. Adem Bayram, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nden Maden Yüksek Mühendisi Prof.Dr. Birol Elevli, Ziraat Mühendisi Prof.Dr. Coşkun Gürsel, Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü’nden Çevre Yüksek Mühendisi Prof.Dr. Nihal Bektaş ile Jeoloji Yüksek Mühendisi Doç. Dr. Mehmet Salim Öncel tarafından hazırlandı.

Mahkemeye ulaşan Bilirkişi keşif raporunda, açık galeri madenciliğinden kapalı galeri madenciliğine geçilmesi ve çıkarılması planlanan cevherin kapalı taşıma kabinli teleferik sistemi ile taşınması halinde çevre zararlarının azalacağı görüşü savunuldu.

ÇED raporunda, toplam 3 bin 314 adet ağaç kesileceği görüşlerini değerlendiren bilirkişi heyeti, teleferik hattının kurulması ve maden ağzından teleferik hattı arasındaki yolun genişletilmesi ile kesilecek ağaç sayısının raporda belirtilen düzeyde oluşacağına işaret etti.

‘ARAKATLI ÜRETİM YÖNTEMİ HEYELANLARI ÖNLER’

Yıllık 500 bin ton cevher çıkarılacağı öngörülen madencilik faaliyetleri sırasında heyelan riski oluşacağı yönündeki iddiaları değerlendiren bilirkişi heyeti raporda, madende ara katlı üretim yöntemi kullanılacağı ve cevherin alttan alınıp yukarı doğru sürüldüğü sırada meydana gelen boşlukların dolguyla kapatılacağı göz önüne alındığında, üretim ile eş zamanlı olarak yapılacak dolgu faaliyeti nedeniyle kayaç hareketliliği ve göçüklerin önleneceğini savundu.

‘ENDEMİK BİTKİLER SÖKÜLÜP BAŞKA YERE DİKİLEBİLİR’

Bilirkişi raporunda, yine maden proje sahasında kalan endemik türlerle ilgili değerlendirmeler de yapıldı. Proje alanında kalan Siklamen bitkisinin maden sahası içinde yapılacak kazı ve dolgu çalışmalarından etkilenmemesi için ise toplanarak, yakındaki aynı ekolojik koşullara sahip alanlara taşınıp dikilmesi önerisinde bulunuldu.

‘MADEN SAHASINDA KALİTELİ İÇME SUYUNDAN BAHSEDİLEMEZ’

İçme suyu kaynaklarının kirleneceği endişelerine de değinilen raporda, maden bölgesinde kaliteli su kaynağından söz etmenin mümkün gözükmediğine vurgu yapılarak, ÇED raporunda belirtilen taahhütlere uygun hareket edilmesi ile su kaynaklarının kirlenmeyeceği görüşüne de yer verildi.

Hazırlanan ÇED raporun onaylanması, başta Artvin halkı olmak üzere çevre savunucularının tepkisine yol açtı. Özellikle sosyal medyada #BilirkişiBilmezArtvinBilir hastag’i ile yapılan yorumlarda Artvin’in tek bilirkişisinin Artvin halkı olduğunun altı çizildi.