(Şule Serter / Sivil Sayfalar – 

Bisiklet şehri olarak bilinen Hollanda’nın Amsterdam şehri geçtiğimiz günlerde bir ilk yaşadı. Amsterdam’ın artık halk tarafından seçilmiş bir ‘Bisiklet Başkan’ı var; Anna Luten.

Amsterdam denildiği zaman birçok kişinin aklına ilk gelen kuşkusuz bisiklet olur. Amsterdam’ın bisiklet aşkını her zaman bir “bisiklet ütopyası” olduğunu zannedenlerin aksine, bisikletin uzun yıllar süren bir direniş ve radikal eylemler sonucu Amsterdam’a yerleşmiş bir kültür. Günümüzde Amsterdam nüfusunun yüzde 63’ü günlük hayatında bisiklet kullanıyor ve şehir, ‘dünyanın en çok bisiklet kullanılan şehri’ unvanını kazanmak için Kopenhag ile bir yarış halinde.

AMSTERDAM’IN İLK SEÇİLMİŞ ‘BİSİKLET BAŞKANI’

Artık Amsterdam’ın iki-teker aşıklarının seçilmiş bir ‘bisiklet başkanı’ var. Geçtiğimiz günlerde 28 yaşındaki Anna Luten, online olarak gerçekleştirilen halk oylaması ve uzmanlar jürisi değerlendirmesi sonucu Amsterdam’ın ilk bisiklet başkanı seçildi. Bisiklet başkanlığı resmi bir pozisyon değil. Fikir, yerel düzeyde bisiklet savunuculuğu yapan CycleSpace’ten çıktı. Luten’in, gönüllülük esasına dayalı bir görev olan bisiklet başkanlığı kapsamında yerine getireceği vazifeler ise oldukça gerçek; Luten, bisiklet ile ilgili sorunları çözüme kavuşturmak ve iyileşmesini sağlamak amacıyla belediye çalışanları, şehir planlamacıları, savunucular, öğrenciler, turistler ve Amsterdam halkı arasında arabuluculuk yapacak.

bisiklet-trafigi-amsterdam

EN BÜYÜK SORUNLARIN BAŞINDA BİSİKLET PARKI GELİYOR

Peki, Avrupa’nın ‘bisiklet mekkesi’ olarak bilinen bu şehrinin başka bir iki-teker savunucusuna ihtiyacı gerçekten var mıydı? Görünen o ki bisiklet konusundaki başarı şehre beraberinde bazı sorunları da getirmiş. En yaygın sorun ise bisiklet parkları. Bunun yanında bisiklet trafiğinin sokakları tıkaması ve yayaları zor durumda bırakması, turistlerin şehre gelmeden önce şehrin bisiklet kültürüne dahil olmak için neler yapabileceklerine dair çok az bilgi edinebilmeleri de diğer önemli sorunlar arasında. Amsterdam’ın ilk bisiklet başkanı olarak seçilen Luten ise en başta şehirdeki bisikletlilerin itibarını geri kazanmaya çalışacağını ifade ediyor.

ANNA LUTEN KİMDİR?

Anna Luten tipik bir Hollanda vatandaşı. Kendini bildiğinden beri bisiklet sürüyor. 20’li yaşlarının başında ise bisiklet yarışlarına karşı olan tutkusu başlıyor. Şuanda çalıştığı Giant Bicycles’taki tam zamanlı pozisyonuna da bu tutkusu sonucu ulaşıyor. Luten tam zamanlı işinde kadın bisikletlerini pazarlama üzerine çalışıyor.

CycleSpace’in Bisiklet Başkanlığı Programı’nı duyduğu zaman kendisi için muhteşem bir iş olduğunu düşünen Luten, bu pozisyonu bisiklet kullanımının daha sağlıklı, daha mutlu ve daha pozitif bir şehir yaratma konusunda nasıl yardımcı olabileceği tartışmalarını başlatmak için ender rastlanan bir fırsat olarak gördüğünü ifade ediyor.

“Bisiklet Başkanı olarak bisiklet konusundaki enerjimi ve tutkumu kent konseyi, şehir planlamacıları, mühendisler, tasarımcılar, mekanlar, işletmeler, girişimciler, aktivistler, sakinler ve turistler arasında bir köprü inşa etmeye harcayabilirim. Çözüm üretmeye başlamadan önce şehrimizde neler olduğunu anlamalıyız.”

bisiklet-baskani

“BAĞIMSIZ ÇALIŞACAĞIM.”

Gönüllü görevine başlayan Luten birçok yaştan ve sosyal çevreden insanı bir araya getirecek etkinlikler organize etmeye odaklandığını söylüyor. Hiçbir siyasi işbirliği içinde olmamasını, bir siyasi parti platformu ve vaatlerinden bağımsız olmasını ise bariz bir avantaj olarak değerlendiriyor. “Ben bağımsızım ve bu gerçekten oldukça önemli. Bir soruna ya da ihtiyaca mümkün olan tüm taraflardan bakmaya çalışacağım ve her tarafı mutlu edecek bir çözüm arayacağım.”

AMSTERDAM DIŞINDA NELER OLUYOR?

Amsterdam dışında Cape Town, Johannesburg, Brüksel gibi şehirlerde de bisiklet başkanlığı sisteminin işlediği biliniyor. Geçtiğimiz Nisan ayında ise Kadıköy Belediyesi Bisiklet Birimi’ni hayata geçirdi ve bisiklet severler ile yaptığı ortaklaşa çalışma ile bir bisiklet festivali düzenledi. Kadıköy Belediyesi’nin başlatmış olduğu bu hareketin Türkiye çapında tüm belediyelerde yaygınlaşması ve gündelik hayatta ve şehirde bisiklet kültürünün popülerleşmesi dileğiyle…