(Azade Simavi / Diken , F: The Guardian – 13 Ekim 2016)

Av sezonunun başlaması bıldırcın için zorlu aylara ‘Merhaba’demek. Göçmen bir kuş olan bıldırcın, Rusya, Romanya ve Bulgaristan’dan yola çıkarak Türkiye üzerinden Afrika’ya doğru yol alıyor.

Bıldırcının azalmasını etkileyen etkenlerin arasında ‘tarım ilaçları ve zehirli gübre kullanımı, kuraklık, yerleşim alanların çoğalması ve yaşam alanlarının kaybolması’bulunuyor.

Türkiye’de en büyük etkenlerden birisi de, ‘aşırı ve bilinçsizce’yapılan avcılık.

Yılda iki ya da üç kez 8-12 yumurta bırakan bıldırcın, avcılar arasında bereketli ve sonsuz bir kaynak olarak nitelendiriliyor.

‘Kimse bir sene sonrasını düşünmüyor ve katliam yapılıyor’

azade-haber3

Bıldırcın katliamı (Fotoğraf: Twitter)

Ancak kuşbilimci Prof. Dr İlhami Kiziroğlu’na bıldırcının Türkiye’deki durumunu şöyle anlattı: “Bilimsel araştırma yok denecek kadar az. Bıldırcın nüfusunun büyük bir bölümü kayıp. Şu anda büyük bir tehdit altında olmasa da, bu kuşun nesli her an tükenebilir. Bizde tarımsal faaliyetler çok denetimsiz yapılıyor, kullanılan ilaçların kontrolü çok zayıf. Türkiye’de üç milyona yakın avcı bulunmakta, kimse bir sene sonrasını düşünmüyor ve katliam yapılıyor.”

Av sezonu boyunca, bıldırcın avında ‘teyp, lüks lambası ve ağ’kullanılması kesinlikle yasak ve günlük avlanma limiti avcı başına 10 bıldırcın olarak belirlenmiş.

Fakat bu yasaklara uyan ve kuralları denetleyen neredeyse yok denecek kadar az.

‘Bir gecede 70 ile 100 arası bıldırcın kolaylıkla avlanabiliyor’

azade-haber4

Çanakkale’de yol kenarında bulunan yüzlerce teypten bir tanesi

Eskiye göre daha az kullanılsa da halen bilinçsiz avın ‘temel gereçleri’ olan ışık ve ağ kullanılıyor.

Geceleri yırtıcı kuşlara yem olmamak için göç eden bıldırcınlar, önceden yerleştirilmiş ve ışıkla arkadan aydınlatılmış ağların sayesinde ışığa doğru uçarken yakalanıyor.

Ya da karanlık çöktüğünde açık alanda dinlenen kuşa ışık tutup kepçeyle yakalanarak, bir gecede 70 ile 100 arası bıldırcın kolaylıkla avlanabiliyor.

Bir diğer yöntem ise teypten gelen bıldırcın sesi taklidiyle göç eden kuşu istenilen noktaya indirmek. Elektronik ses cihazlarının çıkarttığı sahte bıldırcın sesiyle çevredeki bıldırcınları o bölgeye toplanabiliyor.

‘Romanya’dan gelip teypler yüzünden Edirne’de kalıyorlar’

azade-haber5

Yasak olmasına rağmen epey satılan yerli yapım teyp. Fiyatı 150 lira civarı.

İstanbul Atıcılık ve Avcılık Kulübü Başkanı Fikri Kurtuluş, bu konudan çok rahatsız: “İstanbul’dan Çanakkale’ye kadar 10 binlerce teyp kullanılıyor. Romanya’dan kalkıp gelen kuş teypler yüzünden Edirne’de kalıyor ve bu taraflara hiç geçemiyor, düzeni bozuluyor hayvanın. Yasak ama her tarlada kuş sesi var.”

Neredeyse tüm Batı ülkelerinde teybin yasak olduğunu fakat Romanya ve Bulgaristan’da serbest olduğunu aktaran Fikri Kurtuluş, söz konusu ülkelerde büyük önlemler alındığını ve yıllık avlanma miktarının geçilmediğini anlatıyor: “Bizde denetçiler çok az. Ancak kulüpler ve avcılar bu işi üstlenir ya da mecbur tutulursa ve yetki de verilirse, bu bilinçsiz avcılığın önüne geçilebilir. İstanbul’da yüze yakın avcılık kulübü var ve hepsi de suç işliyor.’’

Bıldırcın avında dünyanın en kötü şöhrete sahip ülkesi konumundaki Mısır’da, kıyı şeridine kurulan yüzlerce kilometrelik ağlara takılan milyonlarca bıldırcın katledilip diğer ülkelere satılıyor.

‘Eğer buradan geçmezlerse yok olacaklar’

azade-haber6

İstanbul Atıcılık ve Avcılık Kulübü Başkanı Fikri Kurtuluş,“Bıldırcınları biz vurmazsak başkaları vurur” görüşüne şöyle karşı çıkıyor: “Onlar yapıyor diye bizde mi yapmak zorundayız? Bu bizim kuşumuz. Eğer bıldırcın istiyorsanız korumasını da bileceksiniz. Kuş her sene aynı yerden geçiyor. Her zaman gittiği hattı tercih eden bıldırcın, artık İstanbul üzeri yerine başka yerlerden geçiyor. Eğer buradan geçmezlerse yok olacaklar. Bu kuşun neslinin korunması ve çoğaltılması gerekiyor’’ 

Bıldırcının kurtulması için Jandarma ve Orman Bakanlığı hemen harekete geçmesi gerekli ancak en önemlisi bu nadide kuşun kurtulması avcıların elinde.