(Can Ertan / Yeni Marmara Gazetesi – 28 Kasım 2017)

Yazıyı yazarken annemin sesi çocukluğumdan çıkıp geliyor kulağımda çınlıyor:
“Can, pencereyi açsana biraz temiz hava girsin.”
Doğrudur; eskiden Bursa’da pencereyi açınca odaya temiz hava girerdi; ferahlardık.

Benim kuşağımdan olanlar, Bursa’nın o güzel, o taze, o berrak havasını solumuşlardır; bir uzak hayal gibi anımsarlar.
Bursa emekliler şehriydi; temiz havası, yeşili, güzel doğası, dört mevsimi, şifalı suları, şeftali bahçeleri, zeytinlikleri, Uludağ’ı, sahilleri, gölleriyle.
Ben o masalı yaşadım.
Dario Moreno’nun “Hatıralar Hayal Oldu” şarkısını söylediği o yıllarda bunların da gün gelecek hayal olacağını nereden bilecektik.

“Beni bu güzel havalar mahvetti,
Böyle havada istifa ettim
Evkaftaki memuriyetimden.
Tütüne böyle havada alıştım,
Böyle havada aşık oldum;
Eve ekmekle tuz götürmeyi
Böyle havalarda unuttum;
Şiir yazma hastalığım
Hep böyle havalarda nüksetti;
Beni bu güzel havalar mahvetti.”

Orhan Veli’nin “Güzel Havalar” şiirini bilmeyen yoktur.
Orhan Veli bugünlerde Bursa’da yaşasaydı bu şiiri yazabilir miydi?
“Güzel havalar” şiirlerde kaldı Bursalılar için.
Şiirin aksine bu çirkin, bu kötü; genzimizi yakan, gözümüzü yaşartan, nefes almamızı zorlaştıran; bu zehir soluduğumuz havalar mahvedecek bizi.

Hayatlarımızı çaldırıyoruz

Bursa’nın havası alarm veriyor yine.
Bursa’da hava kirliliği maalesef hayatı tehdit ediyor. Adeta zehir soluyor ve yavaş yavaş hayatımızı çaldırıyoruz.
Çünkü, Bursa insan odaklı değil, rant odaklı büyüdü.
Çünkü, ova yağması, kent barbarlığı içinde aç gözlülükle Bursa’yı bitirdik.
Çünkü, betona, asfalta, cama, çeliğe, metale tapar olduk; börtü böceği, ağaçları, çiçekleri kovduk kentten.
Bursa’ya kâr hırsıyla beton hançerler sapladık durduk.
Kentsel dönüşüm de oldu mu rantsal dönüşüm.
Denetimsizlik, plansızlık, ben bilirimcilik aldı yürüdü.

Havası kirli kentler liginde şampiyonluğa oynuyoruz

Halk sağlığı konusunda otorite olan Prof. DrKayıhan Pala bilim insanı ve aydın sorumluluğuyla demiş ki:
“Bursa “havası en kirli kent” unvanı için Muş, Iğdır ve Karaman ile yarışıyor!
Hafta sonu Türk Toraks Derneği tarafından İstanbul’da düzenlenen “Hava Kirliliği ve Akciğer Sağlığı” Sempozyumu’nda Türkiye’nin nefes alınamayan havası ile ilgili verileri tartıştık.(…) Türk Toraks Derneği Hava Kirliliği Görev Grubu tarafından Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın verilerine göre hazırlanan harita Bursa’nın havasının ne kadar kirli olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.
Dünya Sağlık Örgütü’ne göre yıllık ortalama değeri metreküpte 20 mikrogramı geçmemesi gereken partiküler madde (PM10) konsantrasyonu sınır değerin dört katını aşarak 84’e kadar çıkmış. İvedi olarak bir şeyler yapmalı!”

Sevgili dostum Kayıhan Pala’ya katılıyorum:
Hemen bir şeyler yapılmalı.
Lafı uzatmayayım. Bursa’da boğuluyoruz.
Bursa beyaz bayrak sallıyor; hava kirliliğinden görülmüyor mu?